Türkiye’de Yabancı Gayrimenkul Yatırımları Azalıyor
Yabancı Gayrimenkul Yatırımlarının 2023 ve 2024 İlk 9 Ay
Son yıllarda Türkiye, yabancı yatırımcıların gayrimenkul yatırımları için önemli bir cazibe merkezi olmuştur. Coğrafi konumu, tarihi ve kültürel zenginlikleri, uygun fiyatlarla sunulan yüksek kaliteli yaşam standartları, Türkiye’yi global yatırımcılar için çekici kılmıştır. Özellikle 2018 yılında başlayan Türk vatandaşlığı programı, belirli bir miktarın üzerinde gayrimenkul yatırımı yapan yabancılara vatandaşlık hakkı tanınmasıyla bu ilgiyi daha da artırmıştır. Ancak 2023 ve 2024 yıllarına ait veriler, bu eğilimde kayda değer bir değişiklik olduğunu ortaya koymaktadır.
EVA Gayrimenkul Değerleme tarafından hazırlanan analiz, Türkiye’de yabancı yatırımcıların gayrimenkul pazarındaki hareketlerini, ilk 10 ülke ve en çok tercih edilen şehirler üzerinden incelemiştir. Bu kapsamda, 2024 yılının ilk dokuz ayındaki yabancı yatırımlar, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla metrekare bazında %65, işlem adedi bazında ise %37 oranında azalmıştır. Bu düşüş, yabancı yatırımcıların Türkiye pazarına olan ilgisinin azaldığını ve bu durumun sektördeki dinamikleri nasıl etkilediğini göstermektedir.
Bu rapor, yabancıların Türkiye’deki gayrimenkul yatırımlarına dair mevcut durumu detaylı bir şekilde analiz etmeyi, bu değişimlerin sebeplerini ve gelecekteki olası etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Veriler, ekonomik koşullar, politik gelişmeler ve küresel trendler ışığında değerlendirilerek sektörün genel görünümüne dair kapsamlı bir tablo sunmaktadır.
Metrekare Bazında Yatırımlardaki Azalma
Tapu Yabancı İşler Daire Başkanlığı verilerine göre, 2023 yılı ilk dokuz ayında yabancılar tarafından toplamda 3 milyon 513 bin 288 metrekare gayrimenkul satın alındı. Ancak 2024 yılının aynı döneminde bu rakam yüzde 65 azalarak 1 milyon 224 bin 656 metrekareye düştü.
Konut Satışları ve Toplam Satışlar İçindeki Payı
TÜİK verilerine göre, 2024 yılının ilk dokuz ayında yabancılara toplam 17 bin 90 konut satışı gerçekleştirildi. Bu, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 39 oranında bir düşüş anlamına geliyor. Ayrıca, yabancılara yapılan konut satışlarının toplam konut satışları içindeki payı 2023’te yüzde 3,4 iken, bu oran 2024’te yüzde 1,8’e geriledi.
En Çok Gayrimenkul Alan Ülkeler
Yüzölçümü bazında en çok gayrimenkul alan ülke Almanya olurken, işlem adedi açısından Rusya Federasyonu ilk sırada yer aldı. Almanya’yı Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve Irak takip ederken, Rusya’yı İran, Ukrayna ve Almanya izledi.
Yıllar Arası Değişimler
2022’den 2023’e yabancı alımları işlem bazında yüzde 42 düşerken, 2023’ten 2024’e bu oran yüzde 37 oldu. Ancak, Rusların Türkiye’deki alımları 2024’te yüzde 60 azalarak dikkat çekti. Öte yandan, Azerbaycanlıların alımları sadece yüzde 10 oranında düşerek en az etkilenen grup oldu.
En Çok Tercih Edilen Şehirler
Yabancı yatırımcılar 2024’te en çok İstanbul, Antalya ve Mersin’i tercih etti. Yüzölçümü bazında sıralamada Bursa, Yalova, Muğla, Kocaeli, Aydın, Ankara ve İzmir de dikkat çeken şehirler arasında yer aldı. Ancak İstanbul’da yabancıların gayrimenkul alımları metrekare bazında yüzde 81 gibi ciddi bir düşüş yaşadı.
Körfez Ülkelerinin Payı Azaldı
Körfez ülkeleri, yabancı yatırımlarında önemli bir yere sahip olsa da 2024 yılı ilk dokuz ayında bu ülkelerin Türkiye’de yaptıkları yatırımlar yüzde 65 oranında azaldı. 2023’te toplam yatırımların yüzde 25’ini oluşturan Körfez ülkelerinin payı, 2024’te yüzde 21’e geriledi.
İstanbul’un İlçe Tercihleri
İstanbul genelinde yabancıların en çok tercih ettiği ilçeler Esenyurt, Beylikdüzü ve Başakşehir oldu. Bu ilçeleri Küçükçekmece, Bağcılar, Büyükçekmece, Avcılar, Kağıthane, Şişli ve Zeytinburnu takip etti. Bu tercihler, yatırımcıların ağırlıklı olarak merkezi olmayan ancak gelişmekte olan bölgeleri tercih ettiğini gösteriyor.
Sonuç
2024 yılının ilk dokuz ayında yabancı yatırımcıların Türkiye’deki gayrimenkul pazarına olan ilgisinin azalması dikkat çekici bir gelişme. Özellikle Rusya ve Körfez ülkelerinden gelen yatırımlardaki düşüş, hem ekonomik hem de politik faktörlerin etkisini yansıtıyor. İstanbul, Antalya ve Mersin gibi popüler şehirler hala tercih edilse de düşen metrekare ve işlem adetleri, Türkiye’nin yabancı yatırımcılar için cazibesinin azaldığını gösteriyor.