Gayrimenkul Sektöründe Veri Devrimi İçin Ortak Adım

Gayrimenkul Sektöründe Veri Ayrışması İçin Kritik İş Birliği

Türkiye gayrimenkul sektöründe uzun yıllardır tartışılan, sektörün gelişimini ve geleceğini doğrudan etkileyen veri altyapısının güçlendirilmesi konusunda önemli bir süreç başladı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Gayrimenkul Yatırımcıları Derneği (GYODER) öncülüğünde kurulan ortak çalışma grubu, sektörün ihtiyaç duyduğu yeni veri setlerinin oluşturulması, mevcut istatistiklerin geliştirilmesi ve daha güvenilir veri üretiminin sağlanması amacıyla ilk toplantısını Ankara’da gerçekleştirdi.

Gayrimenkul sektörünün farklı alanlarını temsil eden kurumların aynı masa etrafında buluşması, sektörün geleceği adına atılmış önemli adımlardan biri olarak değerlendiriliyor. Özellikle son yıllarda konut üretimi, yatırımcı davranışları, ikinci el piyasadaki hareketlilik, krediye erişim ve yabancı yatırımcı faaliyetleri konusunda daha detaylı verilere duyulan ihtiyaç giderek artarken, oluşturulan çalışma grubunun bu eksikliği gidermesi bekleniyor.

“1. El Farkındalığı” Hareketinin Savunduğu Ayrım Yeniden Gündemde

Gayrimenkul sektöründe uzun yıllardır dile getirilen önemli konulardan biri, birinci el ve ikinci el konut piyasalarının aynı ekonomik yapı içerisinde değerlendirilmemesi gerektiği yönündeki görüş.

Bilge özdemir tüik ile ortak çalışma grubu kurulması önemli adımdır

Hazırlanan Birinci El ve İkinci El Ayrım Manifestosu’nda;

Birinci el konut “üretim ekonomisi”, İkinci el konut ise “hizmet ekonomisi” olarak tanımlanıyor.

Manifestoya göre sıfır konut; inşaat yatırımı, proje geliştirme, finansman, mühendislik, mimarlık ve yüzlerce alt sektörün katkısıyla ortaya çıkan bir üretim faaliyetini temsil ediyor. Buna karşılık ikinci el konut piyasası ise emlak danışmanlığı, aracılık hizmetleri ve mülkiyet değişimine dayalı hizmet ekonomisinin önemli bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Uzmanlar, her iki piyasanın tek veri seti içerisinde değerlendirilmesinin sektör analizlerinde hatalara neden olduğunu ve piyasanın gerçek dinamiklerinin görülmesini zorlaştırdığını savunuyor.

Gayrimenkul Sektöründeki Temsil Yapıları Üç Ana Başlıkta Toplanıyor

Türkiye’de TÜİK tarafından açıklanan konut satış istatistiklerini yorumlayan ve değerlendiren sektör kuruluşları incelendiğinde üç temel kategori ortaya çıkıyor.

1. Üretim Ekonomisini Temsil Eden Kuruluşlar

Bu grup doğrudan konut üretimi, inşaat ve proje geliştirme süreçlerinde faaliyet gösteren kuruluşlardan oluşuyor.

Bu kategoride;

Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB)
Anadolu Yakası İnşaat Müteahhitleri Derneği (AYİDER)
İnşaatçılar ve Gayrimenkul Geliştiricileri Derneği (İNDER)
Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) gibi kuruluşlar yer alıyor.

Bu kurumlar sıfır konut üretimi yapan müteahhitleri, proje geliştiricileri ve yatırımcıları temsil ediyor.

2. Hem Üretim Hem Hizmet Ekonomisini Temsil Eden Kuruluşlar

Bu grup sektörün farklı alanlarında faaliyet gösteren üyeleri bünyesinde barındırıyor.

Bu kategoride;

Gayrimenkul Yatırımcıları Derneği (GYODER)
Gayrimenkul Stratejileri Derneği (GİSP)
Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği (GAPAS) yer alıyor.

Bu kuruluşlar hem yatırımcıları hem geliştiricileri hem de pazarlama ve satış profesyonellerini temsil eden daha geniş bir üye yapısına sahip bulunuyor.

3. Hizmet Ekonomisini Temsil Eden Kuruluşlar

Üçüncü grup ise ağırlıklı olarak ikinci el gayrimenkul piyasasında faaliyet gösteren emlak danışmanları ve emlak işletmelerinden oluşuyor.

Bu kategoride;

Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM)
İstanbul Emlak Müşavirleri Derneği gibi kuruluşlar öne çıkıyor.

TÜİK Ortak Çalışma Grubu İlk Toplantısını Gerçekleştirdi

Ankara’da gerçekleştirilen ilk TÜİK Ortak Çalışma Grubu toplantısı sektör açısından dikkat çekici gelişmelerden biri oldu.

Toplantıya gayrimenkul sektörünün farklı alanlarını temsil eden kuruluşların temsilcileri katıldı. Konut geliştiricileri ve yatırımcılarını temsil eden KONUTDER adına Genel Sekreter Erkan Yılmaz’ın da çalışma grubunda yer aldığı belirtildi.

Toplantıda;

Veri kalitesinin artırılması
Yeni veri setlerinin oluşturulması
Konut satış istatistiklerinin geliştirilmesi
Gayrimenkul piyasasının daha detaylı analiz edilmesi
Sektörün ihtiyaç duyduğu veri başlıklarının belirlenmesi gibi konular ele alındı.

Sektör temsilcileri, çalışma grubunun ilerleyen dönemlerde gayrimenkul piyasasının tüm bileşenlerine yönelik kapsamlı veri üretiminin önünü açacağını düşünüyor.

“Birinci El ve İkinci El Aynı Sepette Değerlendirilmemeli”

Sektör uzmanlarına göre üretim ekonomisini temsil eden sıfır konut pazarı ile hizmet ekonomisini temsil eden ikinci el piyasa birbirinden farklı dinamiklere sahip.

Bir tarafta;

İnşaat üretimi
Arsa geliştirme
Finansman
İstihdam
Sanayi üretimi
Yapı malzemeleri bulunurken

diğer tarafta;

Emlak aracılık hizmetleri
Gayrimenkul danışmanlığı
Portföy yönetimi
Bireysel yatırım hareketleri yer alıyor.

Bu nedenle her iki pazarın performansının ayrı ayrı ölçülmesi gerektiği savunuluyor.

İkinci El Piyasa İçin TÜİK’e Sunulan Önemli Öneriler

Sektör temsilcileri ikinci el gayrimenkul piyasasının daha sağlıklı analiz edilmesi amacıyla TÜİK tarafından yeni veri başlıklarının açıklanmasını öneriyor.

733 Bin Tapu Devri İçerisinde Kaç İşlem Emlak Danışmanıyla Yapıldı?

2026 yılı Ocak-Eylül döneminde Türkiye genelinde 733 bin 6 adet tapu devri gerçekleşti.

Ancak bu işlemlerin kaçında emlak ofisleri ve emlak danışmanlarının aktif rol aldığı bilinmiyor.

Uzmanlara göre bu verinin açıklanması, hizmet ekonomisinin büyüklüğünü ortaya koyacak önemli göstergelerden biri olacak.

Aynı Gayrimenkul Kaç Defa El Değiştiriyor?

Sektöre sunulan ikinci önemli öneri ise mükerrer satışların takip edilmesi.

Bir bağımsız bölümün aynı yıl içerisinde veya kısa süre aralıklarıyla kaç kez satıldığının bilinmesi;

Yatırım davranışları
Spekülatif işlemler
Gayrimenkul ticareti faaliyetleri
Bölgesel hareketlilik gibi birçok konuda önemli veriler sunabilecek.

İkinci El Satışların Ne Kadarı İpotekli?

Uzmanlar ikinci el piyasada gerçekleştirilen satışların kaçında konut kredisi kullanıldığının da açıklanmasını talep ediyor.

Mevcut sistemde kredi hacmi açıklanırken, ikinci el satışlarda kredi kullanım oranlarının detaylı paylaşılmaması önemli bir eksiklik olarak değerlendiriliyor.

Yabancıya İkinci El Satışlar Ayrı Açıklanmalı

Bir diğer öneri ise ikinci el piyasada gerçekleşen yabancıya satışların ayrıştırılması.

Türk vatandaşlarından veya sonradan vatandaşlık hakkı elde etmiş yabancı kökenli yatırımcılardan gerçekleştirilen devirlerin detaylandırılması gerektiği belirtiliyor.

Uzmanlara göre bu veriler hem yatırım politikalarının hem de vatandaşlık süreçlerinin değerlendirilmesi açısından önem taşıyor.

İkinci El Piyasaya Özel TÜİK Bülteni Talebi

Sektörün dikkat çektiği en önemli konulardan biri de ikinci el gayrimenkul piyasasına özel bir rapor hazırlanması.

Buna göre;

“İkinci El / Kullanılmış Konut ve İşyeri Piyasası Raporu”

başlığı altında emlak ve hizmet sektörüne yönelik özel veri setleri paylaşılması öneriliyor.

Böylece emlak danışmanları, yatırımcılar ve sektör temsilcileri kendi faaliyet alanlarına ilişkin daha sağlıklı analizler yapabilecek.

Birinci El Piyasa İçin Ayrı Veri Seti İsteniyor

Türkiye’de 2026 yılı Eylül ayında 51 bin 519 adet sıfır konut satışı gerçekleşti.

Ocak-Eylül döneminde ise toplam birinci el satış sayısı 359 bin 913 olarak kaydedildi.

Sektör temsilcileri bu satışların detaylandırılması gerektiğini düşünüyor.

Sıfır Konutlarda Kredi Kullanımı Ayrı Açıklanmalı

İnşaat şirketleri ve proje geliştiricileri, sıfır konut satışlarının ne kadarının konut kredisiyle gerçekleştiğinin ayrı olarak açıklanmasını talep ediyor.

Bu verinin;

Finansman erişimini
Talep yapısını
Satış performansını
Yatırım eğilimlerini ölçmek açısından önemli olduğu belirtiliyor.

Yabancıya Birinci El Satışların Detayları Paylaşılmalı

Sektör ayrıca yabancı yatırımcıların sıfır konut piyasasındaki payının net biçimde açıklanmasını istiyor.

Vatandaşlık amaçlı yatırımlar ile klasik gayrimenkul yatırımlarının ayrıştırılması gerektiği belirtilirken, bu bilgilerin hem yatırımcılar hem kamu kurumları açısından stratejik öneme sahip olduğu ifade ediliyor.

İTO Seçimleri Öncesinde Dikkat Çeken Mesaj

Sektör değerlendirmelerinde 27 Ekim’de yapılması planlanan İstanbul Ticaret Odası (İTO) 21. Gayrimenkul Hizmetleri Meslek Grubu seçimlerine de dikkat çekiliyor.

Özellikle ikinci el gayrimenkul piyasasını temsil eden meslek kuruluşlarının bu süreçte veri üretimi, şeffaflık ve sektörün kayıt altına alınması konularını daha güçlü şekilde gündeme taşıması gerektiği vurgulanıyor.

Gayrimenkul Sektöründe Veri Temelli Yönetim Dönemi Başlayabilir

TÜİK ve GYODER liderliğinde başlayan çalışma, yalnızca yeni istatistiklerin oluşturulmasını değil, aynı zamanda Türkiye gayrimenkul sektörünün geleceğini şekillendirecek veri tabanlı karar alma kültürünün gelişmesini de hedefliyor.

Sektör temsilcilerine göre birinci el üretim ekonomisi ile ikinci el hizmet ekonomisinin ayrı raporlanması, ipotekli işlemlerin detaylandırılması, yabancı yatırımcı hareketlerinin şeffaflaştırılması ve emlak hizmet sektörünün ölçülebilir hale getirilmesi durumunda, Türkiye gayrimenkul piyasası çok daha sağlıklı analiz edilebilecek. Böylece hem yatırımcılar hem geliştiriciler hem de emlak profesyonelleri için daha güçlü, daha şeffaf ve daha öngörülebilir bir piyasa yapısının oluşması mümkün olacak.