İstanbul’da kentsel dönüşümü hızlandırmayı amaçlayan “Yarısı Bizden” kampanyasında önemli bir düzenleme yürürlüğe girdi. Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile kampanyadan yararlanma şartlarında vatandaş lehine kritik bir esneklik sağlandı. Buna göre, 31 Aralık 2026 tarihine kadar evini ya da iş yerini riskli yapı olarak tespit ettiren tüm hak sahipleri destekten faydalanabilecek. Böylece ruhsat işlemleri, kat irtifakı kurulması ve hak sahipliği tespiti gibi uzun sürebilen bürokratik süreçler nedeniyle oluşabilecek hak kayıplarının önüne geçilmesi hedefleniyor. Yeni düzenleme, özellikle 2025 ve 2026 yıllarında riskli ilan edilen yapıların tamamını kapsayarak dönüşüm sürecine daha fazla yapının dahil edilmesini sağlayacak.
Yeni düzenleme, özellikle riskli yapı tespit sürecinin ardından başlayan teknik ve idari işlemlerin uzun sürmesi nedeniyle vatandaşların yaşadığı mağduriyetleri ortadan kaldırmayı hedefliyor. Daha önce kampanyadan yararlanabilmek için yalnızca riskli yapı tespiti değil, bazı tamamlayıcı süreçlerin de belirli tarihlere kadar sonuçlandırılması gerekiyordu. Ancak ruhsat alınması, kat irtifakı kurulması ve hak sahipliği belirlenmesi gibi işlemler zaman alabildiği için birçok bina sahipleri süreci tamamlayamadan destekten yararlanma hakkını kaybedebiliyordu. Yapılan değişiklikle bu engel ortadan kaldırılarak, yalnızca riskli yapı tespitinin belirlenen süre içinde yapılması yeterli hale getirildi.
Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklikle birlikte özellikle son iki yılda riskli yapı statüsü kazanan binalar için önemli bir güvence sağlandı. Buna göre 2025 ve 2026 yıllarında riskli yapı olarak tespit edilen tüm bağımsız bölümler kampanyadan yararlanabilecek. Böylece dönüşüm sürecine girmiş ancak işlemleri tamamlanamamış yapıların da destek kapsamına alınması sağlanarak İstanbul genelinde kentsel dönüşümün hızlandırılması amaçlanıyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, düzenlemeye ilişkin yaptığı açıklamada İstanbulluların uzun süredir beklediği bir adımın hayata geçirildiğini belirtti. Kurum, riskli yapı ilanı sürecinin tamamlanmasının yeterli olacağını vurgulayarak, vatandaşların bürokratik gecikmeler nedeniyle hak kaybı yaşamayacağını ifade etti. Yeni düzenlemenin dönüşüm sürecine katılımı artıracağını ve güvenli konut üretimini hızlandıracağını da sözlerine ekledi.
22 Şubat 2024’te Cumhurbaşkanı Kararnamesi ile başlatılan “Yarısı Bizden” kampanyası kapsamında konut sahiplerine önemli finansal destek sağlanıyor. Bina bazlı dönüşümde her konut için 875 bin TL hibe, 875 bin TL kredi ve 125 bin TL taşınma desteği veriliyor. Böylece toplam 1 milyon 875 bin TL’lik finansman imkânı sunuluyor. Bu destekle vatandaşlar yüklenici firmalarla anlaşarak konutlarını yeniden inşa edebiliyor.
İş yerleri için ise 437 bin 500 TL hibe, 437 bin 500 TL kredi ve 125 bin TL taşınma desteği sağlanıyor. Böylece iş yerleri için toplam destek tutarı 1 milyon TL’ye ulaşıyor.
Site veya mahalle ölçeğindeki geniş alan bazlı dönüşümlerde ise projeleri TOKİ veya Emlak Konut üstleniyor. Bu modelde her hak sahibi için 875 bin TL hibe ve 125 bin TL taşınma desteği sağlanıyor. Hibe tutarı toplam maliyetten düşürülürken kalan borç uzun vadeli ve uygun ödeme koşullarıyla taksitlendiriliyor.
Yeni düzenleme ile birlikte riskli yapı tespiti yaptıran daha fazla vatandaşın kampanyaya dahil olması bekleniyor. Özellikle deprem riski yüksek bölgelerde dönüşüm kararlarının hızlanacağı ve finansman desteğinin erişilebilir hale gelmesiyle kentsel dönüşüm sürecinin ivme kazanacağı değerlendiriliyor. Uzmanlara göre düzenleme, hem vatandaşın finansal yükünü azaltacak hem de güvenli yapı stokunun artırılmasına önemli katkı sağlayacak.
