Türkiye’de konut piyasası Mayıs ayında dikkat çekici bir tabloyla karşı karşıya kaldı. Konut fiyatları nominal olarak yüzde 24,5 artış gösterirken, reel bazda yaklaşık yüzde 6 gerileme yaşandı. Buna karşın, Bayındırlık Bakanlığı verilerine göre konutun metrekare üretim maliyeti 40 bin 500 TL ile tarihi seviyelere ulaştı.
EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, maliyetlerdeki sert yükselişin üreticiyi zorladığını, krediye erişimdeki kısıtların ise yeni konut üretimini baskıladığını belirtti. Yazıcı, piyasanın son iki yıldaki hızlı yükselişin ardından daha dengeli bir döneme girdiğini vurgulayarak, oturum amaçlı alıcılar için mevcut dönemin önemli fırsatlar sunduğunu ifade etti.
EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, konut fiyatlarının reel bazda gerilemesinin özellikle oturum amaçlı alıcılar için önemli bir fırsat sunduğunu vurguladı. Yatırım amaçlı alımların azaldığı bu dönemde, kendi evini almak isteyenler için daha dengeli bir piyasa oluştuğunu belirten Yazıcı, “2023’teki hızlı fiyat artışları geride kaldı, piyasa daha sakin ilerliyor” dedi.
Bayındırlık Bakanlığı verilerine göre konutun metrekare üretim maliyeti 40 bin 500 TL’ye yükselerek tarihi seviyelere çıktı. Bu rakam yaklaşık 930 dolara denk geliyor. Bir yıl önce 20 bin TL civarında olan maliyetlerin iki katına çıkması, üreticilerin yeni projelere başlama iştahını azaltıyor. Yazıcı, konut, AVM ve iş merkezi maliyetlerinin birbirine yaklaşmasının sektör açısından sağlıksız olduğunu, üreticilerin yatırımlarını geri döndürmekte zorlandığını ifade etti.
Konut üreticilerinin projelerini satışlardan elde ettikleri finansmanla sürdürdüğünü hatırlatan Yazıcı, yüksek faiz oranları ve krediye erişimdeki kısıtların yeni projeleri yavaşlattığını söyledi. Satışların yavaşlaması ve finansman maliyetlerinin artması, üreticilerin daha temkinli davranmasına yol açıyor. Bu durumun uzun vadede arzı daraltarak kira fiyatlarını artırabileceğine dikkat çekti. “Daha az konut, daha yüksek kira demek” sözleriyle bu sürecin kira piyasasına etkisini özetledi.
Serbest piyasada yatırım kararlarının ertelendiğini belirten Yazıcı, mevcut hareketliliğin büyük ölçüde kentsel dönüşüm projelerinden kaynaklandığını ifade etti. “Yarısı Bizden Kampanyası” gibi finansman modelleri dönüşüm projelerine ilgiyi artırırken, piyasadaki canlılığın önemli kısmı bu alandan geliyor. Sosyal konut projelerinin ise piyasayı bir miktar rahatlatacağını ancak mevcut arz açığı nedeniyle kiralarda tek başına büyük bir düşüş yaratamayacağını vurguladı.
Yazıcı, jeopolitik risklerin azalması ve faiz indirimlerinin başlaması halinde yılın son çeyreğinde konut piyasasında hareketlenme beklediklerini söyledi. Özellikle Eylül sonrası dönemde mortgage imkanlarının genişlemesiyle mevduatta bekleyen paranın yeniden gayrimenkule yönelebileceğini belirtti. Bu gelişmelerin piyasada daha canlı bir dönemi beraberinde getirebileceğini ifade etti.
